Waarom young professionals niet profiteren van de krappe arbeidsmarkt?

De arbeidsmarkt is ontzettend krap met 3,1% werkelozen en breekt bijna het 3% record van aller tijden. Binnen de werkenden behoren hoger opgeleide young professionals tot de groep van gewilden (uitzondering zijn de studies of beroepen met weinig toegevoegde waarde). Zo een krappe arbeidsmarkt biedt voordelen voor werk en loopbaan. Echter, is er een grote groep die daar (onbewust) niet van profiteert:

  • Niet aangenomen worden in functies boven je niveau
  • Niet steviger onderhandelen
  • Niet inspelen op unieke en interessante banen die ontstaan

Deze groep is dikwijls onbewust ‘stuck-in-the-middle’ in hun carrière (ik ga dit verderop uitleggen). Dit is zo zonde want je hebt nu wind in de zeilen om je loopbaan verder te sturen. Ik ben naast gediplomeerd loopbaancoach ook leraar Bedrijfskunde & Organizational Behaviour vandaar dat ik bedrijfskunde opvattingen als stuck-in-the-middle erbij betrek.

Wat zijn de kansen in een krappe arbeidsmarkt?

Achter de voordelen van een krappe arbeidsmarkt zit het economische principe van vraag en aanbod: als iets schaarser is kun je daar meer voor terugkrijgen. De voordelen die dan ontstaan zijn dikwijls de volgende:

Voordeel 1: werken op een hoger niveau

Door de krapte op de arbeidsmarkt zullen werkgevers eerder compromissen sluiten als het aankomt op werkervaring, opleiding en competenties. Dit betekent dat je een grotere stap kunt zetten richting werk boven je niveau (neem niet een te grote stap, want dan brand je op).

Voordeel 2: eerder een ideale baan bemachtigen

Door de groeiende economie ontstaat er een grotere behoefte aan allerlei werk(zaamheden) die voor jou misschien een ideale baan zijn. Er kunnen dus ideale banen ontstaan. Tegelijkertijd worden medewerkers meer benaderd en ‘geheadhunt’ waardoor de kansen groter zijn dat zo een positie vrijkomt. Als je hierop in wilt spelen? Bekijk deze video hoe je daarop kunt inspelen.

Voordeel 3: onderhandelen

In een krappe arbeidsmarkt heb je dikwijls een betere onderhandelingspositie. Je kunt hierdoor onderdelen over salaris en secundaire arbeidsvoorwaarden. Als je ooit in een crisis bent gestart heb je waarschijnlijk nog steeds een lager salaris, hier kun je nu verandering in brengen. Wees je er wel van bewust dat salaris een beperkt effect op voldoening heeft en je beter over andere zaken kunt onderhandelen.

Velen young professional zijn ‘stuck-in-the-middle’

Stuck-in-the-middle is een term uit bedrijfskunde en met name het formuleren van een strategie.  Ik ga dit uitleggen verder op maar zal eerst signaleren wat er gebeurt bij een grote groep young professionals:

Een grote groep staat onbewust op een kruispunt in hun loopbaan: ze vinden hun werk niet zo leuk meer, ervaren zelfs symptomen van een burn of een bore-out en denken vaak dat werk zo hoort te zijn. Het onbewuste aspect is dat velen moeite hebben om te duiden wat er met hen aan de hand is. Die ruimte mag er zijn want onze psyche is dikwijls veel complexer dan we denken. We kunnen niet alles weten en direct duiden. Soms is er voortschrijdend inzicht, alleen dat kost soms ook veel tijd en energie.

Mensen die op zo een onbewust kruispunt staan geven dikwijls liever  gas (doorgaan op de automatische piloot) dan ruimte voor reflectie, duiding en van daaruit een nieuwe koers. Als je acties onderneemt zoals – solliciteren, netwerken en opleidingen – maar het je op een dieper niveau ontbreekt aan een doel krijg je onnodig veel weerstand. Die weerstand komt doordat je acties onderneemt die niet aansluiten bij wat je wilt en als je dat niet weet is het moeilijk om een doel voor ogen te hebben.

Een voorbeeld uit de sportwereld

De situatie is te vergelijk met een voetballer die niet weet welke positie in het veld het beste bij hem past (in het echte leven kan dit bijna niet. Een goede coach stuurt daar op). Zodra de transferperiode komt, kan hij/zij geen kansen benutten omdat hij zijn richting niet weet en daarvoor niet getraind heeft. Vele kansen gaan aan zijn of haar neus voorbij.

Een voorbeeld uit de wereld van bedrijfskunde 

Bij het formuleren van een bedrijfsstrategie is het belangrijk om heldere strategische keuzen te maken die passen bij de fundamenten van een bedrijf: de kerncompetenties, doelgroepen, marktontwikkelingen, producten en concurrentiepositie. Daarmee staat een bedrijf eerst stil bij: waar zijn we goed in, op wie gaan we ons richten, hoe gaan we concurreren, hoe voegen we waarde toe?

Op basis daarvan maken ze een strategische keuze. Als deze echter niet helder is, dat wil zeggen ze maken niet echt een keuze maar ondernemen wel acties dan zij ze ‘stuck in the middle’. Er ontbreekt dan alignment tussen wie ze zijn, wat ze doen en wat ze willen. Alle kansen die zich aanbieden – net zoals bij een krappe arbeidsmarkt -kunnen dan niet verzilverd worden. De competenties zijn niet vertaald naar interessante producten. De marketing sluit niet aan bij de kernwaarden en competenties. Ze onderscheiden zich onvoldoende van de concurrentie.

Hoe profiteer je wel van de krappe arbeidsmarkt?

Net als bij de voetballer en de bedrijfsstrategie is besef dat als dit voor jou geld dat een oude Hebreeuwse wijsheid geldt: kennis van de kwaal is de halve oplossing. Door het te kunnen duiden weet je hoe je het kunt oplossen.

In dit geval is stilstaan dan ook vooruitgang. Net als een bedrijfsstrateeg wil je weten wat je wilt worden, waar je goed in bent en waar ja kansen ziet liggen., voordat je tot actie overgaat. Ik wil eerlijk met je zijn dat dit vaak ingewikkelde vragen zijn. Dit raakt aan wie je wilt worden, waar je kansen, over twijfel en angst heen stappen en genadeloos kansen op een arbeidsmarkt in kaart kunnen brengen.

Een mooie analogie om je loopbaan nu te sturen is een huishouden.  Je kunt zelf je huis bouwen of het laten doen door een architect die voldoende leergeld heeft betaald en weet hoe de dingen werken. Leren hoe een huis bouwen en hoe dat vervolgens doen kan aardig wat tijd in beslag nemen (en leergeld). Een loopbaanprogramma die je daarbij kan helpen is het programma koerzenonderzoek. Dan heb je in 10 – 14 weken een ‘psychologische en strategische kloppende koers.

Een slot woord: als je in deze situatie zit, geef niet op. Er zijn vele voor je geweest die het tij hebben gekeerd en weer een doel voor ogen hebben en waarbij de voordelen van een krappe arbeidsmarkt voor hen werkt. Veel succes.

Inspireer je vrienden of vriendinnen

Heb je vrienden en vriendinnen die op een kruispunt staan en niet profiteren van de krappe arbeidsmarkt? Stuur dit artikel naar hen door.