De invloed van je ouders op werk & loopbaan, wie stuurt er?

We zijn onderdeel van de natuur, van onze familie en van een maatschappelijke systeem. Toch denken we vaak dat we als individu de touwtjes in handen hebben. Terwijl onzichtbare koorden ook een rol spelen. Vaak schuurt dit een beetje: we zijn volwassen mensen en hebben moeite met erkennen dat onbewuste invloeden ons ook sturen. Eigenlijk een soort van The Matrix. Wij denken dat we sturen en al onze potentie benutten, maar stiekem is er een groter systeem. Waarbinnen we wel meer invloed kunnen uitoefenen. Sterker en menselijker kunnen worden, zoals Neo uit The Matrix.

De onbewuste invloed van je (groot)ouders op werk & loopbaan, hoe werkt dat eigenlijk?

De houding, woorden en gedrag van onze (groot)ouders beïnvloedden ons toen we ooit kleine kinderen waren. Wat zij zeiden, deden en uitstraalden is een deel van onze levensfilosofie geworden (of wij schieten door in het tegenoverstelde. We gaan ons afzetten en zeggen daarmee ik wil absoluut niet zo zijn als mijn vader of mijn moeder).

Hierdoor kunnen we deels de houding, gedragspatronen en zienswijzen van onze ouders opnemen in ons leven. Voor velen van ons zijn ouders bronnen van inspiratie maar zij zijn ook gewone mensen met gedragspatronen, allergieën en een eigen levensfilosofie. Wat zij belangrijk vonden kan ons leven zo sturen dat we daardoor van ons eigen pad afraken. En keuzes maken die misschien loyaler zijn aan onze ouders dan wat diep van binnen goed voor ons is.

Een voorbeeld uit mijn eigen leven

Toen ik jong was kwam mijn vader altijd netjes in kostuum thuis. Ik kan me niet anders heugen dan dat ik een zakenman voor me zag. Mijn vader is een harde werker (nog steeds) en heeft daardoor een mooie positie in zijn carrière weten op te bouwen. Tot begin 30 heb ik daardoor onbewust het idee gehad dat financieel succesvol heel belangrijk voor mij was. Ik koos een financiele master en een baan binnen een bank (Banque Artesia Nederland onderdeel van General Electric Commercial Finance). Dit bepaalde in grote mate de keuzes in mijn werk. Terwijl dit steeds meer schuurde met mijn kernwaarden. Ik hou namelijk van helpen en dienen van een maatschappij. De invloed is zo subtiel dat dit misschien nooit zo gezegd is tegen me maar dit is een beeld dat ik me eigen had gemaakt. Die invloed heeft ook lang mijn keuzes bepaald.

Het (h)erkennen van de rol van onze ouders kan helpen keuzes te maken die beter voor je zijn

Ik zeg hier mee niet dat we disloyaal dienen te zijn aan de belangen van de familie – een familie geeft bedding, rust en kracht en ‘joie de vivre’ – en wij maken daar deel van uit. Ik zeg daarmee dat we een gezonde mate van zelfreflectie hanteren. Dat we (h)erkennen wat de rol van onze ouders is en die op waarde weten te schatten. Dat we onszelf de vragen stellen die ertoe doen (en Netflix even parkeren):

  • Hoe kijken onze ouders naar werk en leven?
  • Wat heb ik daar onbewust van overgewonnen? Wat kan ik daarvan leren? Waar wil ik afscheid van nemen en wat een grotere rol geven?
  • Wat zijn de overtuigingen van mijn ouders en welke invloeden hebben deze op mijn leven?
  • Hoe kan ik de wijsheid van mijn ouders meer benutten?

Tegelijkertijd kunnen we kracht putten uit de dynamiek van ons gezin

Het herbeseffen van krachten die wij meekrijgen uit ons gezin kan ons enorme kracht geven om meer daarvan aan te wenden in ons eigen leven. Het leven heeft een verdovende werking. We werken vaak op de automatische piloot en ‘vergeten’ soms dat wij bepaalde familiekrachten in ons hebben. Je kunt de kracht uit je familie altijd in het hier-en-nu benutten op een prominentere wijze. Sta gerust eens stil: ”wat was datgene dat je zo bewonderde in je (groot)ouder?” Welk woord, beeld of gedachte komt er op. Hoe ga je dat een grotere rol in je leven geven?

Een voorbeeld: 

Toen ik een man met Marokkaanse wortels vroeg: ”wat is een kracht die je terugziet bij je (groot)ouders?” Het zijn overlevers zei hij resoluut. Wat maakt dat, vroeg ik? Ze verlieten in de jaren ’70 hun huis in Tanger op weg naar een onbekend land. Waar ze de taal niet spraken. Het waren avonturiers en ze hadden lef. Op weg naar een beter leven voor hun kinderen. Die middag zag je hem vertrekken denkende aan de rol van zijn grootouders en hoe hij dat nu nog meer wilde gebruiken in zijn leven. De gezonde strijdlust was zienderogen toegenomen. Wij eren onze grootouders als wij hun goede daden en houding leven. Zolang wij hen herinneren – in onze daden, woorden en houding – zullen zij voortleven.

Mijn eigen grootmoeder (savta noemde we haar in het Hebreeuws) maar eigenlijk heet ze Aicha (bat rachel z’’l) overleed in 2015. Vanwege een geschenk uit de hemel: ik miste mijn vlucht voor de eerste keer in mijn leven, was ik de hele rouwperiode (een week na het overlijden) bij de familie. Door die tijd door te brengen herinnerde ik mijn oma: een vrouw van humor, nooit slecht spreken en naastenliefde maar ook een vrouw met 6 kinderen. Het raakte me en ik besloot toen me meer los te maken van mijn ‘verslaving’ aan werk en toekomstig gezinsleven meer een prioriteit te geven.

Ook hier kunnen we ons reflectievragen stellen:

  • Wat zijn de unieke krachten in jouw familie? Van je (groot)vader en (groot)moeder?
  • Welke rol speelt dat nu in je leven? Welke rol wil je dat geven?
  • Wat vind je nu nog spannend maar zou je willen doen om je (groot)ouders te eren?

Zolang wij hen herinneren zullen zij voortleven. Maak de keuzes die (ook) bij jou passen, eer de krachten van je familie en geniet van het leven. Voor alle professionals die op een kruispunt staan … zet em op.